Wachtlijst: wat kun je in de tussentijd doen?

Weken. Misschien maanden. En wat moet ik tot die tijd?

Je zit in de auto op de parkeerplaats van de huisartsenpraktijk. De verwijzing ligt op de stoel naast je. Je hebt eindelijk de stap gezet, en dan hoor je het: er is een wachtlijst. Je start de motor nog niet, want je weet niet wat je thuis moet zeggen.

Je kind heeft nu hulp nodig, niet straks.

Boosheid, angst en machteloosheid tegelijk. Veel ouders kennen dit gevoel. Het goede nieuws: je staat niet met lege handen.

Waarom zijn er wachtlijsten?

Wachtlijsten zijn een groot en bekend probleem in de zorg. Dat ligt niet aan jou en niet aan je kind. Je frustratie is terecht. Tegelijk helpt het om je energie te richten op wat je wél kunt doen.

In het boek BUDDY UP van Isabelle Plasmeijer staat een gedachte die hier past: gebruik de wachttijd actief. Wachten hoeft geen stilstand te zijn. Er is in deze periode meer mogelijk dan je op het eerste gezicht denkt.

Blijf in contact met de huisarts

De huisarts blijft tijdens het wachten je belangrijkste aanspreekpunt. Vraag of de huisarts je kind lichamelijk wil blijven volgen, bijvoorbeeld met regelmatige controles. Vraag ook bij welke signalen je eerder moet bellen.

Je kunt zeggen: "We staan op een wachtlijst. Kunt u ons kind in de tussentijd blijven volgen? En wanneer moet ik u eerder bellen?"

Zo'n vaste controle geeft vaak al lucht. Je weet: er kijkt iemand mee. Dan heb jij meer ruimte om gewoon ouder te zijn.

Gaat het lichamelijk achteruit, wordt je kind duizelig, valt het flauw of maak je je ernstige zorgen? Neem dan direct contact op met de huisarts of de huisartsenpost. Bij acuut gevaar bel je 112. Vertel erbij dat je kind op een wachtlijst staat. Soms kan dan sneller hulp geregeld worden.

Welke overbruggingshulp is er?

Sommige zorgaanbieders bieden hulp tijdens de wachttijd. Bijvoorbeeld een paar gesprekken, of contact met een groep voor ouders. Vraag ernaar bij de zorgaanbieder waar je kind op de lijst staat.

Daarnaast noemt BUDDY UP een paar routes die ouders vaak over het hoofd zien:

  • De praktijkondersteuner (POH) bij de huisarts. Veel huisartsenpraktijken hebben een POH voor psychische klachten. Die kan in de wachttijd gesprekken voeren met je kind.

  • Wachttijdbemiddeling. Je zorgverzekeraar kan meezoeken naar een plek met een kortere wachttijd. Voor jongeren tot 18 jaar kun je dit ook bij de gemeente navragen.

  • Lotgenoten en inloophuizen. Contact met mensen die hetzelfde meemaken of meemaakten. Voor je kind, en voor jou.

  • Aanvullende begeleiding. Begeleiding door een ervaringsdeskundige kan al starten terwijl je wacht op reguliere behandeling.

Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Kies wat nu het meest helpt.

Wat kun je thuis doen?

Moet ik nu al iets doen, of maak ik het dan juist erger? Die angst houdt veel ouders stil. Je wilt niets kapotmaken voordat de professionals er zijn. Maar je hoeft geen behandelaar te zijn om thuis een verschil te maken.

Wat wel helpt:

  • Rust en structuur. Vaste dagritmes en voorspelbare maaltijden geven houvast. Voor wat je kind eet, volg je het advies van de huisarts of een diëtist.

  • Contact houden. Doe samen dingen die niet over eten gaan. Naar de film, een spelletje, de hond uitlaten.

  • Bijhouden wat je ziet. Noteer veranderingen in stemming, gedrag of gezondheid. Handig bij het eerste gesprek straks.

  • Je kind voorbereiden. Vertel ongeveer wat de behandeling inhoudt, zodat het minder spannend wordt.

  • Je inlezen. Weet je meer over eetproblemen, dan sta je straks steviger in de gesprekken met behandelaars.

Wat je liever niet doet:

  • Zelf voor behandelaar spelen of strenge eetregels invoeren.

  • Uren online zoeken. Kies een paar betrouwbare bronnen en laat de rest liggen.

  • Al je energie steken in bellen en mailen, en jezelf vergeten.

  • Elke maaltijd tot een gevecht maken. Je bent ouder, geen politieagent aan tafel.

Wat kun je zeggen tegen je kind?

  • "Het duurt nog even voor de hulp begint. Ik vind dat ook lastig. Maar we staan niet stil."

  • "Tot die tijd ben ik er. En de huisarts kijkt ook mee."

  • "Wil je weten hoe zo'n eerste gesprek ongeveer gaat? Dan zoeken we het samen uit."

  • "Is er iets wat je nu al zou helpen? Je mag het ook opschrijven als zeggen te moeilijk is."

Waarom zou jij hulp zoeken, als je kind degene is die wacht?

Misschien zit je 's avonds op de bank met je telefoon. Voor de derde keer deze week kijk je op de site van de zorgaanbieder, alsof er dan ineens een plek vrijkomt.

Je verdient zelf ook hulp, omdat je de zorg nu grotendeels alleen draagt. En omdat de wachttijd voor ouders vaak de eenzaamste periode is. Er is nog geen behandelaar die meedenkt. Je weet nog niet goed wat je moet doen. En ondertussen gaat het gewone leven door.

BUDDY UP is daar duidelijk over: zoek hulp voor jezelf, los van de hulp voor je kind. Bijvoorbeeld een oudergroep, een coach of een hulplijn. Dat is geen luxe. Het is wat je nodig hebt om dit vol te houden.

Mirjam, een moeder in het boek, vertelt wat contact met andere ouders voor haar betekende:

"Soms was er niet meteen een oplossing, maar er waren altijd ouders die hadden meegemaakt waar wij thuis inzaten. Ik wist dan dat het een fase was, en ik hield me vast aan de hoop die andere ouders mij gaven."

Mirjam, moeder

Dat is precies wat lotgenoten kunnen geven in een wachttijd. Geen kant-en-klare antwoorden. Wel het gevoel dat je niet gek bent, en dat anderen hier ook doorheen zijn gekomen.

Hoe houd je je eigen batterij op peil?

Herstel van een eetstoornis is een marathon, geen sprint. De wachttijd is pas het begin. Als je nu al op je reserves loopt, heb je straks weinig over voor de periode waarin de behandeling echt begint.

Een paar kleine dingen die helpen:

  • Verdeel taken. Met je partner, familie of een goede vriendin. Niet alles hoeft via jou.

  • Plan iets voor jezelf. Een wandeling, een uur lezen, koffie met iemand die je begrijpt. Zonder schuldgevoel.

  • Let op signalen. Slaap je slecht, ben je snel geïrriteerd, huil je vaker? Dan raakt je batterij leeg. Neem dat serieus.

  • Praat erover. Met de huisarts, een vriend, of andere ouders. Ook over hoe het met jou gaat.

Kun je nu al mensen om je heen verzamelen?

Ja, en de wachttijd is daar een goed moment voor. BUDDY UP noemt het een Recovery Army: een groep mensen rond je kind die allemaal een stukje meehelpen. Denk aan familie, vrienden, de mentor op school, de trainer van de sportclub en later ook de hulpverleners.

Dat klinkt groot, maar het begint klein. Je vertelt één tante wat er speelt. Je vraagt de mentor of jullie elkaar op de hoogte kunnen houden. Je spreekt met een vriendin af dat ze één avond per week met je wandelt.

Hoe concreter je vraagt, hoe makkelijker mensen kunnen helpen. "Wil je woensdag de jongste ophalen?" werkt beter dan "Laat maar weten als je iets kunt doen."

Schaamte houdt veel ouders tegen om het te vertellen. Dat is begrijpelijk. Maar geheimhouding maakt het voor iedereen zwaarder, ook voor je kind. Openheid geeft lucht, juist in een periode waarin je nog op hulp wacht.

Begeleiding als aanvulling

Bij ISA Power bieden we geen klassieke GGZ-behandeling, maar specialistische begeleiding door ervaringsdeskundigen. Dat kan ook tijdens de wachttijd, als aanvulling op de zorg van de huisarts. Het vervangt geen medische controle of behandeling. Wel kan het jou en je kind helpen deze periode door te komen, met iemand die weet hoe het voelt.

Overleg altijd met de huisarts of de zorgaanbieder waar je kind op de wachtlijst staat, zodat de hulp goed op elkaar aansluit. Zo kijkt iedereen dezelfde kant op.

Wachten is niet stilstaan

De wachttijd voelt als verloren tijd. Maar wat jij nu doet, telt. Rust brengen, verbinding houden, signalen in de gaten houden en voor jezelf zorgen: dat zijn allemaal stappen richting herstel. Als de behandeling straks begint, staan jullie samen al wat steviger.

Lees ook

Wil je weten wat je nu al kunt doen? Download het gratis e-book 25 tips voor ouders of plan een gesprek.

Previous
Previous

Eetstoornis en autisme of ADHD bij je kind

Next
Next

Wat kost behandeling en wat wordt vergoed?