Mag ik eigenlijk wel aan geld denken, terwijl mijn kind ziek is?
Het is half elf. Je zit aan de keukentafel met je laptop, drie tabbladen van de zorgverzekeraar open en een lange lijst polisvoorwaarden. Je partner roept of je komt. "Zo," zeg je. Een uur later zit je er nog.
Je kind heeft hulp nodig, dat staat voorop. Maar ergens in je hoofd zit ook die andere vraag: wat gaat dit kosten? Wordt het vergoed? Hoe zit het met eigen risico, de gemeente, de zorgverzekeraar?
Het voelt misschien ongemakkelijk om daarover na te denken terwijl je kind ziek is. Maar het is een heel normale en terechte vraag. Je wilt weten waar je aan toe bent.
In dit artikel leggen we in grote lijnen uit hoe het in Nederland meestal werkt. Regels veranderen regelmatig en elke situatie is anders. Vraag daarom altijd na wat voor jullie geldt.
Wat is het verschil tussen behandeling en begeleiding?
Het helpt om eerst onderscheid te maken tussen twee soorten hulp:
Behandeling is medische of psychologische zorg, bijvoorbeeld bij een GGZ-instelling of een gespecialiseerd eetstoornissencentrum. Daarbij wordt vaak een diagnose gesteld en is er een behandelplan.
Begeleiding is ondersteuning in het dagelijks leven. Denk aan coaching, praktische steun, hulp bij structuur en contact met ervaringsdeskundigen.
De financiering van deze twee loopt vaak via verschillende routes. Dat maakt het soms verwarrend. Maar het betekent ook dat er vaak meer mogelijk is dan één loket.
Hoe zit het bij kinderen en jongeren tot 18 jaar?
Voor jongeren tot 18 jaar valt de meeste zorg, waaronder jeugd-GGZ, onder de Jeugdwet. De gemeente is daarvoor verantwoordelijk. Je hebt meestal een verwijzing nodig, bijvoorbeeld van de huisarts, de jeugdarts of het wijkteam van de gemeente.
Voor zorg via de Jeugdwet betaal je als ouder doorgaans geen eigen risico. Hoe het precies werkt en met welke aanbieders de gemeente afspraken heeft, verschilt per gemeente.
En vanaf 18 jaar?
Vanaf 18 jaar valt GGZ-behandeling, zoals eetstoornisbehandeling, meestal onder de basisverzekering. Je hebt een verwijzing van de huisarts nodig. Houd rekening met het eigen risico.
Of een zorgaanbieder volledig wordt vergoed, hangt ook af van of die een contract heeft met jouw zorgverzekeraar. En van het soort polis.
Wat is het verschil tussen een natura- en een restitutiepolis?
Misschien heb je al eens gebeld met je verzekeraar en hing je op met meer vragen dan je begon. Waarom snap ik dit niet, ik ben toch niet dom? Je bent niet dom. Het is gewoon ingewikkeld.
Het boek BUDDY UP van Isabelle Plasmeijer noemt dit onderscheid apart, omdat het in de praktijk veel uitmaakt.
Bij een naturapolis krijg je zorg van aanbieders met een contract bij je verzekeraar meestal vergoed. Kies je een aanbieder zonder contract, dan krijg je vaak maar een deel terug.
Bij een restitutiepolis heb je doorgaans meer vrijheid om zelf een aanbieder te kiezen, ook zonder contract.
Hoeveel je precies terugkrijgt, verschilt per verzekeraar en per polis. Bel je zorgverzekeraar en vraag het voor jullie situatie na. Kijk ook of overstappen naar een andere polis rond de jaarwisseling zin heeft, als je weet dat je veel zorg nodig gaat hebben.
Hoe zit het met begeleiding: Wmo en PGB?
Voor begeleiding zijn er andere routes. Voor volwassenen kan de gemeente begeleiding regelen via de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning). Voor jongeren gaat dat via de Jeugdwet.
In sommige gevallen is een persoonsgebonden budget (PGB) mogelijk. Daarmee kies je zelf welke begeleiding je inkoopt. Of je hiervoor in aanmerking komt, bepaalt de gemeente na een gesprek, vaak een "keukentafelgesprek" genoemd.
Daarnaast vergoeden sommige aanvullende verzekeringen bepaalde vormen van coaching of begeleiding. Dat verschilt sterk per polis.
Mag je behandeling en begeleiding combineren?
Ja. BUDDY UP is daar duidelijk over: je mag reguliere zorg combineren met aanvullende begeleiding. Bijvoorbeeld behandeling bij een GGZ-instelling, en daarnaast een ervaringsdeskundige coach of een inloophuis.
Waarom zou je dat doen? Omdat reguliere behandeling vaak eerst focust op het eten. Dat is belangrijk. Maar het eetprobleem heeft ook een functie: het beschermt je kind tegen iets wat te pijnlijk voelt. Daar wil je ook aandacht voor, liefst zo vroeg mogelijk.
Een moeder vertelt in het boek:
"Vroeger dacht ik 'als mijn kind weer eet, dan kan de oorzaak pas aangepakt worden', maar dit is niet waar."
Moeder
Dat inzicht kan meewegen in je keuzes. Ook in hoe je je budget en vergoedingen inzet. Belangrijk daarbij: zorg dat alle hulpverleners van elkaar weten en dezelfde kant op kijken. Weet wie de hoofdbehandelaar is, en wie je belt als het misgaat.
Wat als de kosten je slapeloze nachten bezorgen?
Moeten we straks kiezen tussen de zomervakantie en de hulp? Dan ben je niet de enige die dat denkt. Geldzorgen komen bovenop alle andere zorgen. Je wilt het beste voor je kind, en tegelijk loopt de rekening op. Misschien moet je minder werken. Misschien twijfel je of je extra hulp wel kunt betalen.
Die zorgen zijn reëel. Praat erover, met je partner en met de mensen die je helpen regelen. Een cliëntondersteuner, de consulent van de gemeente of de zorgaanbieder zelf denkt vaak mee. Soms is er meer ruimte dan je verwacht, bijvoorbeeld via een PGB of een betalingsregeling.
En wees mild voor jezelf. Je hoeft niet alles tegelijk in te zetten. Begin met wat nu het meest nodig is, en kijk daarna verder. Ook jouw batterij telt mee in die keuze.
Welke praktische stappen kun je zetten?
Ga eerst naar de huisarts. Die kan doorverwijzen en meedenken over de route die bij jullie past.
Bel je zorgverzekeraar. Vraag wat er vergoed wordt, of de zorgaanbieder gecontracteerd is, wat voor polis je hebt en wat je eigen risico is.
Neem contact op met de gemeente. Vraag naar mogelijkheden via de Jeugdwet of de Wmo, en of een PGB een optie is.
Vraag de zorgaanbieder om duidelijkheid. Een goede aanbieder legt vooraf uit wat het kost en hoe het gefinancierd kan worden.
Schrijf alles op. Noteer met wie je hebt gesproken, wanneer en wat er is afgesproken.
Vraag hulp bij het regelen. Een cliëntondersteuner van de gemeente kan je gratis helpen bij aanvragen.
Wat kun je zeggen?
Bellen met een verzekeraar of gemeente voelt soms als een examen. Een paar zinnen die helpen:
Tegen de zorgverzekeraar: "Mijn kind heeft een verwijzing voor eetstoornisbehandeling. Kunt u mij uitleggen wat mijn polis vergoedt, en of deze aanbieder een contract met u heeft?"
Tegen de gemeente: "We zoeken naast de behandeling ook begeleiding. Welke mogelijkheden zijn er via de Jeugdwet of de Wmo, en kan dat ook via een PGB?"
Tegen een zorgaanbieder: "Kunt u vooraf op papier zetten wat dit traject kost en hoe het betaald wordt?"
Tegen jezelf: "Ik hoef dit niet vandaag allemaal uit te zoeken. Eén telefoontje is genoeg voor nu."
En hoe zit het bij ISA Power?
ISA Power biedt geen klassieke GGZ-eetstoornisbehandeling. Wij bieden specialistische begeleiding door ervaringsdeskundigen, als aanvulling op bestaande zorg. Omdat dit begeleiding is en geen GGZ-behandeling, loopt de financiering anders.
De zorgverzekeraar vergoedt onze begeleiding niet; meestal betaal je zelf. Soms kan je gemeente een budget toekennen via een PGB of de Wmo, of voor jongeren tot 18 jaar via de Jeugdwet. Dat zoeken we graag samen met de consulent van je gemeente uit.
Om je een idee te geven: een eerste gesprek kost € 110, een coachgesprek voor jezelf als ouder € 110 per uur, en het BUDDY UP programma voor ouders en naasten (boek en e-learning) € 149. Alle bedragen en de actuele stand vind je op de pagina Tarieven en vergoedingen op de website van ISA Power. Twijfel je? Vraag het ons gerust, dan zoeken we het samen met je uit.
Laat geld je niet tegenhouden om hulp te zoeken
Het regelen van zorg en vergoedingen kan ingewikkeld voelen, zeker als je al veel aan je hoofd hebt. Je hoeft niet alles in één keer uit te zoeken. Begin bij de huisarts en stel vragen.
Er zijn bijna altijd mogelijkheden, ook als je het nu nog niet ziet. Het belangrijkste is dat je kind de hulp krijgt die het nodig heeft, en dat jij daarbij niet alleen staat.
Lees ook
Wil je weten wat er voor jullie mogelijk is? Plan een gesprek. We bespreken dan ook de mogelijkheden voor financiering.