Wat als de mentor het verkeerd oppakt?
Je zit in de auto voor het schoolhek. Je kind stapt uit, zwaait niet en loopt met gebogen hoofd naar binnen. Je kind zit een groot deel van de dag op school. Daar wordt geluncht, gesport, gepresteerd en vergeleken. En jij vraagt je af: moet school het weten? En als ze het weten, wat dan?
Misschien wil je kind absoluut niet dat iemand het hoort. Of ben je bang dat school er verkeerd mee omgaat. Het is een lastige afweging, en er is niet één goed antwoord. Wel een paar dingen die het makkelijker maken.
Waarom kan het helpen als school het weet?
Leraren en mentoren zien je kind elke dag. Ze merken veranderingen soms eerder dan jij. Als ze weten wat er speelt, kunnen ze je kind beter steunen. Bijvoorbeeld bij:
De lunch. Een rustige plek, of een vertrouwd persoon in de buurt.
Gym en sport. Soms zijn afspraken over meedoen nodig, in overleg met de behandelaar.
Toetsen en werkdruk. De concentratie kan minder zijn. Wat extra tijd of minder druk helpt.
Afwezigheid. Door afspraken of een opname mist je kind soms lessen.
Sociale situaties. Een mentor kan letten op pesten of isolement.
In BUDDY UP, het boek van Isabelle Plasmeijer, hoort school bij de Recovery Army van je kind. Dat is het hele team om je kind heen: familie, vrienden, hulpverleners, de sportclub en ook de mentor. Hoe meer mensen dezelfde kant op kijken, hoe steviger je kind staat.
Met wie deel je het?
Je hoeft het niet aan iedereen te vertellen. Fijn is één vast aanspreekpunt, zoals de mentor, de zorgcoördinator of de vertrouwenspersoon. Met die persoon spreek je af welke andere leraren iets moeten weten, en hoeveel.
Wat vertel je wel, en wat niet?
Jij bepaalt hoeveel je deelt. Vaak is dit genoeg:
Dat je kind een eetstoornis heeft, of dat er zorgen zijn rond eten
Welke hulp er is en wie het aanspreekpunt is
Waar school concreet mee kan helpen
Wat school beter niet kan doen
Medische details of persoonlijke gebeurtenissen hoef je niet te delen. School is geen behandelaar. Hun rol is een veilige omgeving bieden.
Wat kan school beter niet doen?
Ook goedbedoelde acties kunnen averechts werken. Vraag school om:
Geen opmerkingen te maken over eten, lichaam of uiterlijk
Je kind niet voor de klas aan te spreken op het eten
Lessen over voeding of lichaam vooraf met jullie te bespreken
Niet zelf te controleren wat je kind eet, tenzij dat met de behandelaar is afgesproken
Hoe bouw je een terugkeer naar school op?
Soms is je kind een tijd niet of maar deels naar school geweest. Bijvoorbeeld door een opname of omdat het thuis even niet ging. Dan is de terugkeer een groot moment. Het advies uit BUDDY UP: bouw het stap voor stap op, samen met de mentor en de behandelaar. Niet meteen hele dagen en alle vakken. Eerst een paar uur, een paar lessen, een vaste plek.
Belangrijk daarbij: contact en plezier gaan voor prestaties. Een vader vertelt in het boek hoe zij dat als ouders aanpakten:
"Het ging ons niet om de schoolprestaties, maar het ging ons om sociale contacten en het beleven van plezier. [...] Door de druk van de ketel te halen ging het ietsje makkelijker."
Vader
Ze loopt al zo achter. Straks blijft ze zitten. Dat is misschien de gedachte die meteen opkomt, zeker als je kind in een examenjaar zit. Toch is het de moeite waard. Cijfers kunnen later worden ingehaald. Een kind dat zich op school weer veilig voelt, met vrienden om zich heen, heeft een stevige basis voor herstel. Bespreek met de mentor wat er dit jaar echt moet, en wat kan wachten.
Hoe bereid je je kind voor op vragen van klasgenoten?
Voor veel kinderen is niet het schoolwerk het engst, maar de vragen. Waar was je? Waarom eet je niet? Wat is er met je? Een meisje vertelt in BUDDY UP over haar terugkeer in de klas:
"Het engste vond ik de reacties van anderen. Ik was zo bang dat ze iets naars zouden zeggen of vragen aan mij. [...] Uiteindelijk ben ik wel blij dat ik ben gegaan."
Maud (15)
Een tip uit het boek: oefen thuis samen wat je kind tegen klasgenoten zegt. Het antwoord mag dicht bij de waarheid blijven, maar je kind hoeft niet alles te vertellen. Bijvoorbeeld: "Ik was een tijdje ziek, het gaat nu beter." Of: "Ik had het moeilijk en heb hulp gekregen. Ik wil het er liever niet over hebben."
Laat je kind zelf kiezen welke zin goed voelt. Oefen hem een paar keer hardop, bijvoorbeeld in de auto. Hoe vaker het is gezegd, hoe minder eng het wordt. Vraag ook wie in de klas een veilige vriend of vriendin is. Misschien kan die de eerste dag samen met je kind naar binnen lopen.
Wat als je kind niet terug wil naar school?
Het is maandagochtend. De wekker is al twee keer gegaan en de slaapkamerdeur blijft dicht. Soms zegt je kind: "Ik ga nooit meer terug." De angst voor de klas, de vragen en de lunch is dan groter dan het verlangen naar vrienden. Dat is begrijpelijk. Dwingen werkt meestal averechts. Maar alles uitstellen ook, want hoe langer je kind thuis is, hoe groter de drempel wordt.
Zoek samen naar een kleinere eerste stap. Een gesprekje met de mentor na schooltijd, als de gangen leeg zijn. Eén les die je kind leuk vindt. Een pauze samen met één vriendin. Zo wordt de berg in stukjes gehakt.
Vraag ook wat er precies eng is. Is het de kantine? Een bepaalde leraar? Een groepje in de klas? Als je weet waar de angst zit, kun je samen met school en behandelaar gerichter zoeken naar een oplossing.
Blijf vooral benoemen wat je kind al wel durft. "Je bent vandaag een uur geweest, terwijl je zo bang was. Dat is echt dapper." Moed zien is voor je kind vaak meer waard dan een goed cijfer.
Hoe betrek je je kind erbij?
Laat je kind meebeslissen, zeker als het een puber is. Ook als je kind het moeilijk vindt, is het fijn als het weet wat er gezegd wordt. Dan voelt het niet alsof er achter zijn rug om gepraat wordt.
Wil je kind echt niet dat school het weet, maar maak je je wel zorgen? Bespreek dan met de behandelaar of begeleider wat verstandig is. Soms is een tussenweg mogelijk, zoals alleen de vertrouwenspersoon informeren.
Wat kun je zeggen?
Tegen je kind:
"Wat wil jij dat school weet? En wie mag het weten?"
"Wil je erbij zijn bij het gesprek, of zal ik je daarna vertellen wat we hebben afgesproken?"
"Is er iets op school wat het eten of de pauze nu extra moeilijk maakt?"
"Zullen we samen bedenken wat je zegt als iemand vraagt waar je was?"
Tegen de mentor, als opening van het gesprek:
"Ik wil u iets vertellen over onze dochter, zodat jullie haar goed kunnen steunen. Ze weet dat ik dit gesprek voer."
Tips voor het gesprek met school
Bereid je voor. Schrijf op wat je wilt vertellen en vragen.
Maak concrete afspraken. Over de lunch, gym of toetsen. Een rustig lokaal om samen met een vriendin te lunchen kan bijvoorbeeld al veel rust geven.
Maak een opbouwplan. Spreek af met hoeveel uur of welke lessen je kind begint, en wanneer jullie kijken of er meer bij kan.
Spreek af hoe jullie contact houden. Bijvoorbeeld elke twee weken een kort berichtje van de mentor.
Evalueer. Kijk na een paar weken samen wat werkt en wat niet.
School als bondgenoot
Een goede samenwerking met school kan je kind helpen om het gewone leven zo veel mogelijk vast te houden. En dat gewone leven, met vrienden, lessen en plannen, is een belangrijke motivatie voor herstel.
Je hoeft het niet alleen te regelen. Als je twijfelt hoe je het aanpakt, kun je ook advies vragen aan de behandelaar of een begeleider. Stap voor stap, zonder haast. Zo kan school weer een plek worden waar je kind niet alleen leert, maar ook gewoon kind mag zijn.
Lees ook
Meer praktische tips voor het dagelijks leven met een eetstoornis vind je in het gratis e-book 25 tips voor ouders.